Contents
Định nghĩa
Cao động vật được điều chế bằng cách cô đặc các dịch chiết thu được từ dược liệu động vật, dùng làm thuốc bổ hoặc chữa bệnh.
Cao động vật thường là cao đặc, cắt thành miếng để bảo quản và dùng.
Trong dược học cổ truyền có nhiều chế phẩm cao động vật có giá trị chữa bệnh và bổ dưỡng nổi tiếng như cao hổ cốt, cao ban long, cao gấu, cao rắn, cao trăn… Hiện nay do việc săn bắn nên một số động vật quí hiếm có nguy cơ diệt chủng. Để góp phần thiết lập lại cân bằng sinh thái môi trường, các quốc gia đều có chính sách bảo vệ động vật quý hiếm. Do đó cao động vật bị hạn chế sử dụng cả về số lượng và chủng loại.
-
Xử lý nguyên liệu
Đi từ xương (cao hổ cốt, cao khỉ), sừng (cao ban long), toàn thân (cao khỉ. cao trăn). Nguyên liệu động vật có mùi tanh và dễ bị thối rữa nên cần được xử lý trước khi chiết xuất. Loại bỏ những phần không cần thiết: gân, mỡ. tủy (đối với xương); rửa sạch, phơi khô,thành những miếng nhỏ. Để hạn chế mùi của nguyên liệu, xương u với rượu hoặc nước gừng, nước rau cải, sau đó sao vàng.
-
Chiết xuất
Dùng phương pháp hầm, sắc 3 – 4 lần, mỗi lần 12 – 24 giờ. Quá trình chiết xuất còn là quá trình thủy phân protein thành các acid amin và thu được các muối vô cơ và hữu cơ của calci và phosphor.
-
Cô đặc
Cô dịch chiết tới thể cao đặc.
-
Đóng gói
Sau khi cô người ta đổ cao ra khay men đã bôi dầu thành khối dày, đều. Để nguội cắt thành từng miếng hình chữ nhật 100 g, gói giấy bóng kính cho vào hộp để nơi khô mát.
-
Ví dụ
Xương hổ | 40 kg |
Xương sơn dương | 6 kg |
Gừng tươi | 0,9 kg |
Phèn chua | 0,14 kg |
Rau cải | 1,2 kg |
Trầu không | 0,2 kg |
Ethanol 40° | 0,92 lít |
Xương rửa sạch và chia nhỏ, đun sôi 30 phút, phơi khô. Ngâm xương đã xử lý trong nước luộc rau cải 48 giờ, rửa sạch phơi khô sau đó ngâm trong nước trầu không 48 giờ. Cuối cùng tầm xương với nước gừng và tẩm rượu ủ 1 đêm; sao vàng; đổ nước ngập xương, đun sôi 24 giờ (chiết ba lần). Gộp dịch chiết cô đặc. đóng gói 100 g.Thuốc bổ dưỡng gân cốt, chữa tê thấp. Ngày uống 6 -12 g, có thể ngâm rượu để uống.